Ani Ödənişlər Sistemilə ödənişlərin həcmi 100 milyon manata yaxınlaşıb

Ani Ödənişlər Sistemilə ödənişlərin həcmi 100 milyon manata yaxınlaşıb

2021-ci il ərzində ölkədə Milli Ödəniş Sistemi (AZİPS, XÖHKS) vasitəsilə aparılan əməliyyatların ümumi həcmi 217.7 mlrd. manat, sayı isə 70.8 mln. ədəd təşkil etmişdir.

Marja Mərkəzi Bankın hesabatına istinadən xəbər verir ki, hesabat dövrü ərzində Milli Ödəniş Sisteminin əsas komponentləri olan iri və təcili ödənişlər üzrə “Real Vaxt Rejimində Banklararası Hesablaşmalar Sistemi” (AZİPS) üzrə keçən 4 ödənişlərin sayı 1.1 mln. ədəd, həcmi 183.8 mlrd. manat, xırda və daim təkrarlanan ödənişlərin elektron daşıyıcılarla həyata keçirilməsinə imkan verən “Xırda Ödənişlər üzrə Hesablaşma Klirinq Sistemi” (XÖHKS) üzrə isə ödənişlərin sayı 69.6 mln. ədəd, həcmi 33.9 mlrd. manat olmuşdur.

2020-ci il ilə müqayisədə aparılan əməliyyatların sayında AZİPS üzrə 22.8%, XÖHKS üzrə isə 18.2% artım olmuşdur. Milli Ödəniş Sistemi vasitəsilə kommersiya bankları tərəfindən aparılmış köçürmələrin sayı və həcmi 2020-ci illə müqayisədə müvafiq olaraq 18.3% və 8.6% artmışdır.

Hökumət Ödəniş Portalı üzrə göstəricilər

Büdcə ödənişləri və kütləvi xidmətlər üzrə ödənişlərin mərkəzləşdirilmiş qaydada toplanılması üçün yaradılmış “Hökumət Ödəniş Portalı”nın (HÖP) imkanlarının genişləndirilməsi davam etdirilmişdir. Hazırda bu infrastruktura 11 mərkəzi icra hakimiyyəti orqanı, 4 kommunal xidməti müəssisəsi, 5 stasionar və mobil rabitə operatoru, 116 məhkəmə orqanı, 19 sığorta şirkəti, 1438 bələdiyyə orqanı, 109 ali və orta ixtisas təhsil müəssisəsi və digər sosial əhəmiyyətli qurumlar inteqrasiya olunmuşdur. Bu gün HÖP-ə inteqrasiya olunmuş qurumlar üzrə 1100-dən çox xidmət üzrə ödənişlərin toplanılması təmin olunur. Bu xidmətlər üzrə ödənişlər 26 bank və “Azərpoçt” MMC-nin 2500- dən çox filial və şöbələrində, 4000-dən çox ödəniş terminalında nağd və nağdsız formada aparıla bilər. HÖP üzərindən 2021-ci il ərzində həyata keçirilən əməliyyatların ümumi həcmi 4,1 mlrd. manat təşkil etmişdir və bu əməliyyatların 58%-i nağdsız formada aparılmışdır. Əməliyyatların ümumi həcmi 2020-ci il ilə müqayisədə 25.8%, o cümlədən nağdsız əməliyyatların həcmi 35.2% artmışdır.

Ani Ödənişlər Sistemi üzrə göstəricilər

Hesabat ili ərzində 24/7 rejimində fəaliyyət göstərən “Ani Ödənişlər Sistemi”nin (AÖS) əhatə dairəsi və funksionallıqları genişləndirilmiş, kiçik təsərrüfat subyektlərində nağdsız ödənişlərin qəbuluna imkan verən QR kod kimi sərfəli ödəniş üsulları yaradılmışdır. Eyni zamanda, ölkə ərazisində vahid QR kod standartının tətbiqi məqsədilə “Azərbaycan Respublikası ərazisində ödənişlər zamanı QR koddan istifadəyə dair Metodoloji Rəhbərlik” hazırlanaraq təsdiq edilmişdir. Fiziki və hüquqi şəxslər, habelə dövlət orqanları arasında hesablaşmaların bank hesabları üzərindən sadələşdirilmiş identifikatorlar vasitəsilə (FİN, VÖEN, mobil nömrə, e-poçt) aparılmasına imkan verən AÖS-ə hazırda 21 bank, “Azərpoçt” MMC və Maliyyə Nazirliyinin Dövlət Xəzinədarlığı Agentliyi inteqrasiya olunmuşdur. AÖS vasitəsilə 2021-ci il ərzində həyata keçirilən ödənişlərin sayı 37.4 min ədəd, həcmi isə 97.9 mln. manat olmuşdur. 2021-ci ildə AÖS platformasında “QR kod” vasitəsilə nağdsız ödəniş imkanı yaradılmışdır. Bu ödəniş üsulunun üstünlükləri ödənişlərin birbaşa bank hesabları üzərindən aparılması və əldə olunan malların dəyərinin ödəniş kartından istifadə edilmədən mobil qurğular vasitəsilə həyata keçirilməsidir. 2021-ci il ərzində “QR kod” vasitəsilə həyata keçirilən ödənişlərin sayı 2.3 min ədəd, həcmi isə 7.9 min manat olmuşdur.